الزام شهروندان به رعایت شریعت ازسوی دولت اسلامی و ادلۀ وجوب امر‌به‌معروف و نهی‌از‌منکر

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مدرسی معارف اسلامی دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 دانشیار گروه حقوق پردیس فارابی دانشگاه تهران، قم، ایران

3 استاد گروه انقلاب و اندیشه سیاسی دانشگاه تهران، تهران، ایران

4 استادیار گروه انقلاب و اندیشه سیاسی دانشگاه تهران، تهران، ایران

5 دانشیار گروه انقلاب و اندیشه سیاسی دانشگاه تهران، تهران، ایران

چکیده
یکی از مسائل مهم در حکمرانی دینی، مسئلۀ الزام شهروندان به رعایت شریعت از سوی دولت اسلامی است. به همین خاطر، دیدگاه‌های متعدد و متفاوتی در رابطه با این مسئله شکل گرفته است. از جملۀ آنها، دیدگاهی است که الزام شهروندان به شریعت را وظیفۀ دولت اسلامی می‌داند. این دیدگاه، همان‌گونه که دولت اسلامی را نسبت به رفاه شهروندانْ مسئول، و تأمین رفاه شهروندان را وظیفۀ آن می‌داند، دولت اسلامی را در برابر شریعت شهروندان نیز مسئول دانسته، تلاش آن را برای تحقق شریعت در جامعه به بهترین شکل ممکن، ضروری می‌داند. برای اثبات اینکه دولت اسلامی نسبت به شریعت شهروندان مسئول است، ادلۀ بسیاری ارائه شده است که از جملۀ آنها، استناد به ادلۀ وجوب امر ‌به ‌معروف و نهی‌ از ‌منکر است. در این مقاله، مستند به منابع معرفت‌شناختی شیعی، این استناد، و اشکالات طرح‌شده دربارۀ آن، مورد بررسی قرار گرفته، و با توجه به ادلۀ امر‌ به ‌معروف و نهی ‌از ‌منکر، محدودۀ دخالت دولت اسلامی در زمینۀ الزام شهروندان به شریعت، تبیین شده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله English

Requiring citizens to observe religious law by the Islamic State And the Evidence of the necessity of enjoining the good and forbidding the evil

نویسندگان English

Mohammad Reza Abdollahpour 1
MohammadJavad Arasta 2
Ebrahim Kalantari 3
gholamali soleimani 4
javad Haghgoo 5
1 Empty
2 University Of Tehran
3 Tehran University
4 university of tehran
5 UT
چکیده English

One of the important issues in religious governance is the issue of obliging citizens to observe religious law by the Islamic State. As a result, there are many different perspectives on this issue. Among them is a view that considers the obligation of citizens to religious law to be the duty of the Islamic State. This view, just as it considers the Islamic government responsible for the welfare of the citizens, and its duty to ensure the welfare of the citizens, also considers the Islamic government responsible for the religious law of the citizens, and considers its efforts to implement the religious law in society in the best possible way. In order to prove that the Islamic government is responsible for the religious law of the citizens, many arguments have been presented, among which, citing the arguments of the necessity of enjoining what is good and forbidding what is evil. In this article, based on Shiite epistemological sources, this citation, and the drawbacks proposed about it, have been examined, and according to the evidence of the command to the good and the prohibition of the bad, the scope of the Islamic government's intervention in obliging citizens to religious law has been explained. Is.

کلیدواژه‌ها English

Enjoining the good and forbidding the evil
Requirement
Citizen
religious law
Islamic government
  1. قرآن کریم.

    1. جوادی آملی، عبد‌الله، ۱۳۶۳، خمس رسایل، قم، جماعة المدرسین فی الحوزة العلمیة بقم، مؤسسة النشر الإسلامی.
    2. ابن ادریس، محمد بن احمد، بی‌تا، السرائر الحاوی لتحریر الفتاوی (و المستطرفات)، ج ۱3، قم، جماعة المدرسین فی الحوزة العلمیة بقم، مؤسسة النشر الإسلامی.
    3. ابن بابویه، محمد بن علی، ۱۳۶۴، ثواب الأعمال و عقاب الأعمال، قم، دار الشریف الرضی.
    4. ابن بابویه، محمد بن علی، 1386ق، علل الشرائع، ج ۱2، قم، مکتبة الداوری.
    5. ایازی، سیدمحمدعلی،۱۳۸۰، قلمرو اجرای شریعت در حکومت دینی، تهران، مرکز بازشناسی اسلام و ایران.
    6. برقی، احمد بن محمد، بی‌تا، المحاسن، ج ۱2، قم، دار الکتب الإسلامیة.
    7. بهایی، محمد بن حسین، ۱۴۱۵، الأربعون حدیثاً، قم، مؤسسة النشر الإسلامی.
    8. بهبهانی، وحید، بی‌تا، تعلیقة علی منهج المقال، بی‌جا،مکتبة اهل البیت.
    9. حر عاملی، محمد بن حسن، ۱۴۰۹، تفصیل وسائل الشیعة إلی تحصیل مسائل الشریعة، ج ۱30، قم، موسسة آل البیت (علیهم السلام) لإحیاء التراث.
    10. راغب اصفهانی، حسین بن محمد، بی‌تا، مفردات ألفاظ القرآن، لبنان ـ سوریه ،دارالعلم ـ دار الشامیة.
    11. سبحانی تبریزی، جعفر،۱۳۸۲، الحج فی الشریعة الإسلامیة الغراء، ج ۱5، قم، مؤسسۀ امام صادق7.
    12. سبحانی تبریزی، جعفر، ۱۳۸۲، الزکاة فی الشریعة الإسلامیة الغراء، ج ۱2، قم، مؤسسۀ امام صادق7.
    13. سروش، محمد، ۱۳۹۴، دولت و اجرای شریعت، نسخۀ دیجیتال، تهران، نشر نی.
    14. شب‌زنده‌دار، محمدمهدی، 1394ـ1396، درس خارج فقه (امر‌به‌معروف و نهی‌از‌منکر)، قم، بی‌نا.
    15. شهید ثانی، زین‌الدین بن علی، بی‌تا، مسالک الأفهام إلی تنقیح شرائع الإسلام، ج ۱16، قم، مؤسسة المعارف الإسلامیة.
    16. طباطبایی، محمدحسین، بی‌تا، المیزان فی تفسیر القرآن، ج ۱20، قم، مؤسسة الأعلمی للمطبوعات.
    17. طبرسی، فضل بن حسن، بی‌تا، تفسیر جوامع الجامع، ج ۱4)، قم، مرکز مدیریت حوزۀ علمیۀ قم.
    18. طوسی، محمد بن حسن، ۱۳۶۵، تهذیب الأحکام، تهران، دار الکتب الإسلامیة.
    19. طوسی، محمد بن حسن، بی‌تا، الاقتصاد الهادی الی طریق الرشاد، اصفهان، مکتبة جامع چهلستون.
    20. علم الهدی، علی بن حسین، ۱۴۳۱، الذخیرة فی علم الکلام، نسخۀ دیجیتال، قم، دفتر انتشارات اسلامی.
    21. علوی، عادل، بی‌تا، ‏الـقول الرشید فی الاجتهاد و التقلید، ج ۱2، قم، کتابخانۀ عمومی حضرت آیت‌الله العظمی مرعشی نجفی;.
    22. فیرحی، داوود، ۱۳۹۷، «درآمدی بر تاریخ مفهوم شهروندی؛ از تصوری فضیلت‌مدارانه تا برداشتی حق‌بنیاد»، سپهر سیاست، شمارۀ 15، ص 75 ـ 102.
    23. قطب راوندی، سعید بن هبة‌الله، بی‌تا، فقه القرآن، ج ۱2، قم، کتابخانۀ عمومی حضرت آیت‌الله العظمی مرعشی نجفی;.
    24. کاشانی، فتح‌الله بن شکر‌الله، ۱۳۳۶، تفسیر کبیر منهج الصادقین فی إلزام المخالفین، ج ۱10، تهران، علمی.
    25. کاشانی، فتح‌الله بن شکر‌الله، ۱۳۸۱، زبدة التفاسیر، ج ۱7، قم، مؤسسة المعارف الإسلامیة.
    26. کلینی، محمد بن یعقوب، بی‌تا، الکافی، ج ۱15، قم، مؤسسۀ علمی فرهنگی دار‌الحدیث.
    27. مرتضوی لنگرودی، محمدحسن، بی‌تا، الدر النضید فی الاجتهاد و الاحتیاط و التقلید، ج ۱2، قم، انصاریان.
    28. مغنیه، محمدجواد، بی‌تا، تفسیر الکاشف، ج ۱7، قم، دار الکتاب الإسلامی.
    29. مفید، محمد بن محمد، بی‌تا، المقنعة، قم، المؤتمر العالمی لألفیة الشیخ المفید.
    30. منتظری، حسینعلی، بی‌تا، نظام الحکم فی الاسلام، قم، سرایی.
    31. موسوی خمینی، روح‌الله، بی‌تا، تحریر الوسیله، قم، مؤسسۀ مطبوعات دار العلم.
    32. نجفی، محمدحسن بن باقر، ۱۴۰۴، جواهر الکلام فی شرح شرائع الإسلام، ج۱ـ43، بیروت، دار إحیاء التراث العربی.
    33. نجفی، محمدحسن بن باقر، بی‌تا، جواهر الکلام فی ثوبه الجدید، ج۱ـ11، قم، مؤسسة دائرة معارف الفقه الاسلامی.